Anasayfa » Sağlık » Kadın Hastalıkları » MEME KANSERİ

MEME KANSERİ

Meme Kanseri Nedir?
Meme kanseri, memenin süt bezlerinde ve üretilen sütü meme başına taşıyan kanalları döşeyen hücreler arasında, çeşitli etkenler sonucu kontrolsüz şekilde çoğalan ve başka organlara yayılma potansiyeli taşıyan hücrelerden meydana gelen tümöral oluşumdur. Meme kanseri, süt bezleri veya sütü meme başına taşıyan kanalları döşeyen hücrelerden gelişiyor.

meme kanseri

 

Risk Faktörleri Nelerdir?
Cinsiyet: Meme kanseri daha çok kadınlarda görülen bir hastalıktır. Erkeklerde görülme oranıysa % 1’den azdır.
Yaş: Meme kanseri çoğunlukla 50 yaş ve üzerinde görülüyor. 35 yaş ve altında rastlanma sıklığı daha az. 2000-2004 yılları arasındaki Amerikalı kadınlardaki meme kanseri insidansı 30-34 yaş grubunda 100 binde 25 iken, 45-49 yaş grubunda 100 binde 190’a ve 70-74 yaş grubunda ise 100 binde 455’e yükseliyor. Herediter (kalıtsal) meme kanseri veya genetik bozukluklar nedeniyle oluşmuş meme kanserleri genç yaşlardaki kadınlarda daha sık görülüyor.
İlk adet yaşı: İlk adetini erken yaşlarda görenler, yaşam boyu daha uzun süre östrojen hormonuna maruz kalacaklarından dolayı risk artmaktadır.
Menopoz yaşı: Menopoz bilindiği gibi kadının adetten kesildiği, doğurganlığının sona erdiği dönemdir. İleri yaşta (>55 yaş) menopoza girme meme kanseri riskini arttırmaktadır. Burada da etken uzun süre östrojen hormonuna maruz kalmadır.
Emzirme: En az bir yıl süreyle emzirmenin koruyucu etkisinin olduğunu gösteren verilerin yanı sıra herhangi bir etkisinin olmadığını iddia eden çalışmalar da mevcuttur.
Doğum kontrol hapları: Doğum kontrol haplarının uzun süre kullanımı meme kanseri gelişim riskini arttırmaktadır. Bunun yanı sıra en az beş yıl süreyle bu ilaçların kullanılmasının kalın bağırsak, rahim ve over (yumurtalık) kanseri riskini azalttığı gösterilmiştir. 10 yıldan daha uzun süre kullanımlarda ve özellikle genç yaşta (20 yaş öncesinde) kullanmaya başlamakla meme kanseri, kalp krizi ve inme riski artmaktadır. Burada özellikle belirtilmesi gereken husus doğum kontrol hapıyla birlikte sigara içiminin ciddi sorunlara yol açabileceğidir. İkisi birlikte kalp hastalıkları ve inme riskini belirgin arttırmaktadır.
Menopoz sonrası hormon tedavisi: Bu tür ilaçlar genellikle menopoza bağlı şikayetlerin ortadan kaldırılması veya azaltılması amacıyla kullanılırlar. Bu ilaçlar vücudun üretimini kestiği östrojen ve progesteron hormonlarını içermektedir. Bu ilaçları 5 yıl ve daha uzun süre kullanan menopoz sonrası dönem kadınlarda meme kanseri ve rahim kanseri riski artar.
Boy ve kilo: Uzun boylu kadınlarda meme kanseri riski artmaktadır. Bunun nedeni bilinmemektedir. Benzer şekilde bu kadınlarda kalın bağırsak kanseri riski de yüksek saptanmıştır. Menopoz öncesi dönemde aşırı zayıf kadınlarla, menopozdan sonra idealin üzerinde kilosu olan kadınlarda meme kanseri riski artmaktadır. Menopoz sonrası dönemde aşırı kilolar ve özellikle yağ dokusu fazla miktarda östrojen hormonu (meme kanserine neden olduğu bilinen hormon) yapımına neden olmaktadır.
Beslenme: Menopoz sonrası dönemde yağ oranı yüksek gıdalarla beslenme ile meme kanseri gelişimi arasında ilişki mevcuttur. Aksi olarak sebze ağırlıklı beslenmenin ise koruyucu etkisi vardır.
Alkol: Günde 1 bardaktan (1 bira, 1 bardak şarap, 1 duble sert içecek) daha fazla alkol tüketimi kadınlarda östrojen hormonu düzeylerini arttırdığı için kanser gelişim riskini arttırabilir. İyi huylu meme hastalıkları: Kist, fibroadenom ve hiperplazi gibi meme hastalıkları iyi huylu tümörlerdir. Biyopsi sonucu habis olmayan oluşumlar tespit edilmesi risk faktörüdür.
Aile hikayesi: Özellikle anne tarafından 1. derece akrabasında (anne, teyze, anneanne, kızı) meme kanseri hikayesi olması önemli bir risk faktörü kabul ediliyor. Bu akrabaların meme kanserine menopoz öncesi yakalanmaları ve/veya çift taraflı meme kanseri olmaları, riski daha da artıyor.
Menopoz sonrası hormon tedavisi: Menopoz dönemindeki, sıcak basması gibi sorunların önlenmesi amacıyla kadın hastalıkları ve doğum uzmanlarınca uzun süreli reçete edilen (5 yıl veya daha fazla süreyle) östrojen ve medroksiprogesteron asetat içeren kombine hormon ilaçları, meme kanseri riskini sadece östrojen içeren hormon ilaçlarına kıyasla daha çok artırıyor.
Geçirilmiş meme biyopsisi: Meme biyopsilerinde saptanan orta dereceli hiperplaziler meme kanseri riskini 1,5-2 kat (hafif derecede), atipik duktal hiperplazi 3-5 kat (orta derecede) ve lobüler karsinoma in situ (yayılma göstermeyen) veya aile hikayesi ile beraber atipik duktal hiperplazi ya da lobüler hiperplazi varlığı riski 8-10 kat (yüksek derecede) artırıyor.
Meme kanseri hikayesi: Bir kadının bir memesinde daha önce kanser gelişmiş olması, ileride diğer memesinde de kanser gelişmesi riskini yaklaşık 2 kat artırıyor.
Işınlanma (radyoterapi): Çocukluk çağında başka kanserler nedeniyle (lenf kanseri vb.) göğüs ışınlaması geçirenlerde, meme kanseri görülme sıklığı artıyor.
Genetik bozukluklar: Herediter (kalıtsal) meme kanseri genleri (BRCA1 ve BRCA2) tüm meme kanserlerinin yüzde 5-10’unu oluşturuyor.

Meme Kanserinin Berlirtileri Nelerdir?meme kanseri belirtileri
* Meme dokusunda ele gelen sertlik
* Meme derisinde kalınlaşma ve kızarıklık
* Meme başında iyileşmeyen yaralar
* Meme başından kanlı akıntı
* Koltuk altında ele gelen sertlik

Meme kanseri tedavi edilebilir mi?
Meme kanseri, diğer kanser türlerine göre tedavilere daha çabuk yanıt alınabilen bir kanser.
Erken tanı ve etkin bir tedaviyle de tamamen iyileşebiliyor.

Meme kanserinin tanısı hangi yöntemlerle yapılıyor?
Doktor muayenesi sonrası gerekli tetkikler istenir. Bunlar mamografi (meme filmi), meme ultrasonografisi ve meme emarı (MR) olarak sıralanabilir.

Mamografi çekimi nasıl yapılıyor?
Mamografinin meme kanserinin tanısı ve tarama yöntemi olarak kullanımı 50 yıllık bir zaman dilimini aşmıştır.
Mamografi, memelerin özel bir kaset üzerine konulması, hafifçe sıkıştırılarak filminin çekilmesidir. Mamografi sırasında ağrı duyulabilmesi, kadınların bu işlemden çekinmelerine neden olmaktadır. Bu nedenle adet sonrası memenizin gevşeyip rahatladığı dönemde mamografi çektirilmsi daha uygun olabilir.
Menopozda memenin yoğunluğu azalacağından mamografi sırasında daha az ağrı duyulur.

Her yaşta mamografi çektirilebilir mi?
Kadınlar meme kanseri yüksek risk grubunda değil ise, 35- 40 yaş arasında bir defa, 40-
50 yaş arasında iki yılda bir kez mamografi çekilmelidir. 50 yaşında büyük olanlar ile menopozdakilerde ise yılda bir kez çektirmeliyiz. 35 yaşın altındaki meme dokusu oldukça yoğun olduğundan mamografide tümörü görmek oldukça zordur ve zorunlu olmadıkça bunlarda film çekilmemelidir. Ultrasonografi veya MR daha yararlı olur.

momografiGenç yaşta mamografi çektirmenin zararı var mı?
Doktor zorunlu olduğu durumlarda, kanser düşünüyor ise daha genç kadınlarda da mamografi isteyebilir. Genç kadınlarda, meme dokusu yoğun olduğu için mamografi ile iyi bir görüntü sağlanması güçtür.

Meme kanseri olduğundan şüphelenen bir kişi hangi uzmana başvurmalı?
Kadınlar genelde meme kanseri problemi için kadın doğum uzmanına gitmeyi tercih ediyor.
Ancak doğrusu kadın doğum uzmanına değil genel cerrahi uzmana başvurmaktır. Bu arada meme kanserinin tanı ve tedavisi, meme konusunda deneyimli uzmanlık alanlarının birlikte çalışmaları ile başarıya ulaşabilir.
Meme kanserinde ekip çalışması önemlidir.

Meme kanseri mamografide görülebiliyor mu?
Meme kanserinin yaklaşık dörtte üçü mamografide görülebilir. Özellikle birkaç mm’lik tümörler ve tümör içeren kireçlenme adacıkları fark edilebilir.

Mamografi çektirmeden önce bir hazırlık yapmamız gerekir mi? Sürülen parfmün zararı olabilir mi?
Herhangi bir hazırlığa gerek yoktur. Spreyler ve parfümler çekimi engellemez.

Meme Kanseri ile İlgili İstatiksel Veriler
Tüm kanser türlerine bağlı ölümler arasında, meme kanserine bağlı ölümler, ikinci sırada yer alıyor. İlk sırada, akciğer kanseri bulunuyor. Türk İstatistik Kurumu (TUİK) 2007 verilerine göre, 70 milyonu aşan ülkemizde, 100 bin kadından 22’si meme kanserine yakalanıyor. Meme kanserinden ölüm oranı 100 bin kadında yaklaşık 10 kişi olarak belirtiliyor. (http://www.tuik.gov.tr)

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>